ტექსტი

23 მაისი, ოთხშაბათი 2012

ამბები >>

"ჩემი მოგზაურობა ხშირად საქართველოში მთავრდება..."

"ოცი წელი გავიდა მას შემდეგ, რაც საბჭოთა მატარებლის დახუთული ვაგონით საქართველოში ჩამოვედი...

24 საათი 27.02.10

რობერტ პარსონსი

და ოცი წელი იმ წუთიდან, როცა რაღაც იდეა მომივიდა და ჩემი გონება დაიპყრო...

მასპინძელმა ხეხილის ბაღის გავლით პატარა ბორცვების ჯგუფთან მიმიყვანა, თავიდან თხუნელას სოროები რომ მეგონა. მოხუცი პირველსავე ბორცვთან გაჩერდა, შემომხედა და მითხრა: "მოდი, ეს გავსინჯოთ". გავშეშდი. ნუთუ თხუნელას კუდით გამოთრევას აპირებს? არა, არა, ამიხსნა, ეს ღვინის დაყენების ტრადიციული ხერხია, რომელიც ათასწლეულებია უცვლელია. ყურძნის წვენს ნაყოფთან ერთად გიგანტურ ამფორაში ასხამენ, რომელსაც ქართველები ქვევრს ეძახიან. შემდეგ მას ყელამდე მიწაში ფლავენ და მუხის სახურავს ახურავენ. ასე ტოვებენ ბალახებსა და ყვავილებს შორის, რომ იდუღოს და ღვინოდ დადგეს.

საზეიმო სიჩუმეში სახურავი მიწისგან გაწმინდა და ამფორა გახსნა, ქვევრიდან ჟოლოს სურნელი ამოდიოდა და გრილი საღამოს ბრიზს ერწყმოდა. 400 ლიტრი ახალგაზრდა ღვინო!

პირველი ჭიქა მე მომაწოდა. საოცარი წუთები იყო! წითელმა, ცივმა საფერავმა ტუჩები სისხლისფრად შემიღება. საქართველომ და მისმა ვენახებმა ჩემს ცნობიერებაში მყარი ადგილი დაიკავა"... მერე ოცნება აისრულა: კახეთში სახლი იყიდა.

სულ მეღიმებოდა ბრიტანელი ჟურნალისტის ქართული სტუმართმოყვარეობის, კახეთში სტუმრობის შთაბეჭდილებებს რომ ვკითხულობდი, პოეტურად, იუმორით, ცოცხლად ჰყვება.

რობერტ პარსონსის ეს ძველი სტატიები BBC-ის საიტზე ვნახე, მსოფლიო აბლაბუდაში მისი შემოქმედების გასაცნობად რომ შევედი. მერე ალბათ იმდენი და ისეთი ძლიერი შთაბეჭდილებები დაუგროვდა, რომ ძველი ცოტა გახუნდა... ახლა თვითონ მასპინძლობს უცხოელებს. ისე იცნობს საქართველოს კუთხეებს (მგონი, ბევრ ქართველზე უკეთ), ქართულ ხალხურ მუსიკას, ჩვენს კულტურასა და ხასიათს... ისეთივე მასპინძლობა შეუძლია, როგორც ჩვენებურს, პრინციპში ცოტა აქაური არის კიდეც, კახეთში მამული აქვს, ქართულად შესანიშნავად საუბრობს (აქცენტი თუ გასცემს)... ქართველების სიძეა... და, რაც მთავარია, მისი პროფესიული საქმიანობა 25 წელზე მეტია საქართველოსთან არის დაკავშირებული. საკუთარი თვალით ნახა და გამოსცადა ყველაფერი თბილისის ომიდან მოყოლებული... მისი ანალიტიკური მიმოხილვები The Guardian-ში, The Daily Telegraph-ში და სხვ., ტელე და რადიორეპორტაჟები აფხაზეთიდან, სამაჩაბლოდან, პანკისის ხეობიდან, აგვისტოს ომიდან, საპრეზიდენტო არჩევნებისა და მიტინგების შესახებ მკვეთრი პოზიციით, თან კორექტულობით გამორჩეულია. ჩამოთვლა უმადური საქმეა, მაგრამ ზოგიერთი პუბლიკაციის სათაური ძალიან მეტყველია: "ეს მხოლოდ შორეული, პატარა ქვეყნის მომავალს კი არა, 21-ე საუკუნის მსოფლიო წესრიგს ეხება", "რევოლუცია თან სდევს მონსტრებისა და პოეტების ქვეყანას", "საქართველო: სოციალური უფსკრული, პოლიტიკური ხიდი", "საქართველო, აფხაზეთი, რუსეთი: ომის არჩევანი", "საქართველო ომის შემდეგ: პოლიტიკური პეიზაჟი", "საქართველო ისევ ზღვარზეა"...

lრობერტ პარსონსი ცხოვრობს პარიზსა და მსოფლიოს შორის...

წლების განმავლობაში BBC-ის რუსულ ბიუროში მუშაობდა სხვადასხვა თანამდებობაზე, მერე - მოსკოვის კორესპონდენტად (1993-2002). იყო რადიო "თავისუფლების" ქართული რედაქციის დირექტორი. პოლიტიკურ მეცნიერებათა მაგისტრია. სადოქტორო ქართული ნაციონალიზმის წარმოშობის საკითხზე აქვს დაცული. ამჟამად "France 24"-ის საერთაშორისო ამბების რედაქტორია. მიჰყავს Topstory და ტოქშოუ - Face-off.

- ეს ახალი ფრანგული არხი, სადაც ინგლისურენოვანი საერთაშორისო ამბების რედაქტორად ვმუშაობ, 24-საათიანი საინფორმაციო მაუწყებლობაა, როგორიც BBC World, CNN, AL-Jazeera. გვინდა მათ კონკურენცია გავუწიოთ. მაუწყებლობა ფრანგულად, ინგლისურად და არაბულად მიმდინარეობს.

ყველაფერს თანმიმდევრობით გიამბობთ...

- გლაზგოს უნივერსიტეტში პოლიტოლოგიის სპეციალობაზე ვსწავლობდი. ჩემი სადისერტაციო თემა - ეროვნული საკითხი საბჭოთა კავშირში - ვრცელი იყო, თან ამ საკითხზე უკვე საკმაოდ ბევრი იყო დაწერილი და საქართველო ავირჩიე, რომელიც ამ კუთხით უფრო საინტერესო იყო... ბრიტანეთის საბჭოდან და აკადემიური ცენტრებიდან სტიპენდია მოვიპოვე და 80-იანი წლების დასაწყისში თბილისში ჩამოვედი. მერე ყველაფერი ჩემ თვალწინ შეიცვალა...

აქაურობა ძალიან მომწონდა, არაჩვეულებრივი მეგობრები მყავდა, სულ ვქეიფობდით... მაგრამ ისეთი შთაბეჭდილება მქონდა, თითქოს ყველანი საბავშვო ბაღში ვცხოვრობთ უზრუნველად, მხიარულად და ჩვენ მაგივრად ყველაფერს მშობლები წყვეტენ. ამ შემთხვევაში მშობლების მაგივრად - მოსკოვი და არავის არანაირი პასუხისმგებლობა არ ჰქონდა. ეს უცნაურად მეჩვენებოდა... თან კარგად ვიცოდი, რომ სუკ-ის ზედამხედველობის ქვეშ ვიყავი, ჩემს წერილებს კითხულობდნენ, მისმენდნენ, ჩემს მეგობრებს დაკითხვას უწყობდნენ... რა თქმა უნდა, ეს ძალიან უსიამოვნო იყო... არქივებში სამუშაოდ არ შემიშვეს, სსრკ-ს დროს ეს ძალიან რთული იყო და ქართულის სწავლა გადავწყვიტე. ჩემი მასწავლებელი შუქია აფრიდონიძე იყო. მერე ენების (რუსულიც ვიცოდი) ცოდნა ჩემს პროფესიაში ძალიან გამომადგა.

- თქვენი მომავალი ჟურნალისტიკას რატომ დაუკავშირეთ?

- ჟურნალისტის პროფესია ჩვენთან ძალიან პრესტიჟულია. BBC-სთვის მუშაობაზე კი ყველა ოცნებობს და როცა ეს შესაძლებლობა გამოჩნდა, სიხარულით დავთანხმდი. თან თუ თავიდან აკადემიურ სფეროში მინდოდა მუშაობა, მერე მივხვდი, რომ სინამდვილეში მხოლოდ კვლევა ჩემი საქმე არ არის. დისერტაცია რომ დავიცავი, ვიფიქრე, მაინც პოლიტიკა მაინტერესებს და ჟურნალისტიკა ახლოს არის-მეთქი... სსრკ-ს დაშლის შემდეგ BBC-ს კორესპონდენტი გავხდი და სამუშაოდ მოსკოვში გამომაგზავნეს.

- როგორ ფიქრობთ, ჟურნალისტისთვის აუცილებელია სპეციალური განათლება?

- ამ საკითხისადმი სხვადასხვა ქვეყანაში განსხვავებული მიდგომაა. ბევრ ქვეყანაში ჟურნალისტიკა შეიძლება მხოლოდ მეორე პროფესია იყოს, აუცილებლად რაიმე სპეციალური განათლება უნდა გქონდეს. BBC-ში, მაგალითად, ჟურნალისტთა ალბათ ნახევარს აქვს სპეციალური ჟურნალისტური განათლება. BBC-ს უყვარს, როცა ხალხი სხვა გამოცდილებით მოდის სამუშაოდ. ფიქრობენ, რომ ჟურნალისტიკის ტექნოლოგიების სწავლა, ჩვევების შეძენა მერეც შეიძლება (ამისთვის იქ სპეციალური კურსები არსებობს) პრაქტიკით, კოლეგების მუშაობაზე დაკვირვებითა და ანალიზით.

- ვის შეგიძლიათ უწოდოთ თქვენი მასწავლებლები, ვინ იქონია გავლენა თქვენი ცნობიერების ჩამოყალიბებაზე?

- როცა მოზარდი ვიყავი - ჰერმან ჰესემ, ჩე გევარამ, ჟან-პოლ სარტრმა. ეკლექტური გემოვნება და გავლენები მქონდა. მას შემდეგ არ შემიძლია ვთქვა, რომ ვინმეს განსაკუთრებული ზეგავლენის ქვეშ ვიყავი.

- რომელი იყო საუკეთესო რჩევა, რომელიც თქვენთვის ოდესმე მოუციათ?

- ბებიაჩემი ყოველთვის მეუბნებოდა ხოლმე: ბრძენი ადამიანები შუშის შენობებს ქვებს არ ესვრიანო...

- ჩვენს შფოთიან საუკუნეში თუ გინდა ნამდვილი ჟურნალისტი იყო, ალბათ "ცხელ წერტილებს" არ უნდა გაურბოდე. თქვენ გიმუშავიათ აფხაზეთში, სამხრეთ ოსეთში, ჩეჩნეთში, ბალკანეთში... გქონდათ საშუალება, როგორც ჟურნალისტს, გეკეთებინათ ის, რასაც საჭიროდ თვლიდით?

- ჟურნალისტებს ინფორმაციის შეგროვების და გადაცემის პრობლემა ძირითადად არ გვქონდა. აფხაზეთში, ჩეჩნეთის პირველი ომის დროსაც თავისუფლად გადავაადგილდებოდით. უბრალოდ ხანდახან საშიშია მოძრაობა და ფრთხილად, ჭკვიანურად უნდა მოიქცე. მაგრამ, ჩეჩნეთის მეორე ომის დროს სიტუაცია მკვეთრად შეიცვალა. სათავეში პუტინი მოვიდა, რომელიც სუკ-ის ყოფილი აგენტი იყო და იცოდა, რას ნიშნავს კონტროლი...

- არ გქონიათ უძლურების განცდა, რომ ვერაფერს ცვლით, ჟურნალისტიკა მარცხდება, როგორც იყო ჩეჩნეთში?.. ამაზეა "ჩეჩნური იავნანა", რომელიც თქვენმა მეუღლემ, ნინო კირთაძემ (მაშინ "ასოშეიტედპრესისა" და "ფრანს-პრესის" წარმომადგენელი იყო) გადაიღო...

- ჩემი აზრით, ჟურნალისტს არასოდეს უნდა ეგონოს, რომ თავისი რეპორტაჟებით რაიმეს შეცვლა შეუძლია. თუ მოვლენებს ობიექტურად გააშუქებ, მეტი შანსია, რომ დანარჩენმა მსოფლიომ გაიგოს რა ხდება, დიდი სახელმწიფოების მთავრობები, ევროკავშირი გაააქტიურო, რომ მათ სიტუაციაზე იმოქმედონ. ეს არის მთავარი... ხშირად ეს შეიძლება არც გამოდის, მაგრამ უნდა ეცადო... უნდა ეცადო, ყოველთვის სიმართლე თქვა. არის სიტუაციები, როცა რაიმე კატასტროფული ხდება და ისედაც აშკარაა, რა არის მართალი და რა ტყუილი. მაგ., რა ტრაგედიც დატრიალდა ჩეჩნეთში, ასეთ შემთხვევაში საჭირო არ არის რუსეთის მხარესაც ჰკითხო აზრი... საერთოდ ცხელ წერტილებში მეტი თავშეკავება გმართებს. რა თქმა უნდა, საშინელებას რომ ხედავ, განიცდი, პირადი განწყობაც მოქმედებს, ჩვენ, ყველანი, ადამიანები ვართ... მაგრამ თუ გინდა ნდობა მოიპოვო, რაც შეიძლება ობიექტურად, ზუსტად უნდა გააშუქო მოვლენები და მაყურებელი, მკითხველი დაინახავს, დარწმუნდება, რომ ამას ცდილობ... მთავარი სიმართლეა, მაგრამ ხანდახან ჩვენ სხვანაირად ვხედავთ სიმართლეს და პრობლემები აქ იბადება...

ნინო კი ჟურნალისტი არ არის და რაც ჟურნალისტიკას შეეხება, ერთმანეთს არაფერში ვეთანხმებით, ჩვენი მიდგომები სრულიად განსხვავებულია. მან დატოვა ჟურნალისტიკა, არ თვლის, რომ ამ საქმით რაიმეს გაკეთება, მიღწევა შეიძლება. მე პირიქით ვფიქრობ...

ომის დღეებს რომ იხსენებ, შორიდან ზოგი რამ სასაცილოდ გეჩვენება... რუსებმა პერვომოისკაია აიღეს, მოსახლეობა მძევლებად წაიყვანეს. ალყაშემორტყმულ სოფელში დარჩენა საშიში იყო და ქალებმა სოფელი დატოვეს, მამაკაცებიღა დავრჩით. ზამთარია, ყინავს, ჩემს კოლეგებთან, BBC-ის ოციოდე ჟურნალისტთან ერთად მეზობელ სოფელში ვართ, დაქანცულები, გათოშილები, მშიერ-მწყურვალები... ერთ სოფლელ ბიჭს დაველაპარაკეთ და ბატი გვაყიდინა. მან თვითონ დაკლა, შეგვიწვა და იმ სიბნელეში, დანა-ჩანგალი საიდან გვქნებოდა, ნამდვილი მხეცებივით დავგლიჯეთ...

- რუსულმა მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებმა დასავლეთელი კოლეგები აგვისტოს ომის არაობიექტურ გაშუქებაში დაადანაშაულეს. თქვენ როგორ აფასებთ საინფორმაციო ომს საქართველოსა და რუსეთს შორის?

- რუსული და ქართული მასმედიების რესურსებსა და გავლენებს შორის აშკარა განსხვავება იყო, მაგრამ სახელმწიფო პროპაგანდისტული მანქანები თითქმის ერთმანეთის თანასწორი იყო. საერთაშორისო დონეზე რუსული მასმედიის მიმართ ნდობა და პატივისცემა ძალიან დაბალია, იმიტომ რომ მათ კრემლის რუპორებად აღიქვამენ. ამის გამო რუსული მასობრივი ინფორმაციის საშუალებების უპირატესობის უარყოფის ტენდენცია იყო. საქართველოს მთავრობამ პიარკამპანია ძალიან სწრაფად დაიწყო და რუსეთს გარკვეული დრო დასჭირდა, რომ დასწეოდა.

- როცა უცხოურ პრესას კითხულობთ საქართველოს შესახებ, ცნობთ ქვეყანას, რომელსაც ასე კარგად იცნობთ?

- რა თქმა უნდა, ვცნობ, თუმცა ხშირად იმედგაცრუებული ვრჩები ჟურნალისტების უუნარობით, მოვლენები აშკარა კლიშეების გარეშე დაინახონ. უმეტესობა უკვე ჩამოყალიბებული აზრებით, შეხედულებებით ჩამოდის და ქვეყანაში ძალიან ცოტა დროს ატარებენ იმისთვის, რომ აზრი შეიცვალონ. თუმცა საქართველო ასეთი ზედაპირულობის ერთადერთი მსხვერპლი არ არის.

- როგორ შეაფასებთ საქართველოში სიტყვის თავისუფლებას?

- ქვეყანა ზედმეტად პოლიტიზებულია, საზოგადოება ყველაფერს ან შავად ხედავს, ან - თეთრად. პოლიტიკურ მოვლენებს ყველა საკუთარი პრიზმის გავლით უყურებს. მაგრამ ვხედავ, რომ შეინიშნება მოძრაობა მეტი ობიექტურობისკენ. ბევრი მიხვდა, რომ იმ გზით სიარული შეიძლება ძალიან ცუდად დამთავრდეს და მეტი ტოლერანტობაა საჭირო, ჟურნალისტისთვის საჭიროა პუბლიკის ნდობას მიაღწიოს.

ევროკავშირის ეგიდით BBC საქართველოს საზოგადოებრივ მაუწყებელთან თანამშრომლობს. რადგან საქართველოს კარგად ვიცნობ, ქართული ვიცი, თან ჟურნალისტი ვარ და მომიწვიეს ამ პროექტში მონაწილეობისათვის, რომელიც გულისხმობს კონსულტაციებს საინფორმაციო გადაცემების ფარგლებში და რეკომენდაციების შემუშავებას "მოამბის" მუშაობის გაუმჯობესებისთვის. ორი კვირის განმავლობაში ვესაუბრებოდი ჟურნალისტებს, პროდიუსერებს, რედაქტორებს, შეხვედრები მქონდა ბატონებთან, გია ჭანტურიასთან და ლევან გახელაძესთან. შვედეთიდან, ბრიტანეთიდან ჩამოსულმა სპეციალისტებმა სამდღიანი სემინარი ჩაატარეს, რომელზეც "მოამბის" შესახებ ჩემი პირველი დასკვნები და რეკომენდაციები გავაცანი. მონიტორინგი ჩავატარეთ - როგორ შეიძლება მოსახლეობის ნდობის და იმედიანი განწყობის მიღწევა. ჟურნალისტები ამას ნამდვილად ცდილობენ და იმედი მაქვს, შემდეგ თვეებში, განსაკუთრებით საარჩევნო პერიოდში, ხალხი დაინახავს, რომ საზოგადოებრივ მაუწყებელზე მოვლენების სხვა კუთხით, სხვა მიდგომით გაშუქებას ცდილობენ. საზოგადოებრივი არხისთვის ძალიან მნიშვნელოვანია შეგნება იმისა, რომ ის საზოგადოებას ეკუთვნის და ვალდებულია მთელი საზოგადოების ინტერესების დამცველი იყოს.

- თქვენი აზრით, რომელია მსოფლიოში ყველაზე ძლიერი მედია?

- ჩემი აზრით, ბრიტანული სამაუწყებლო კორპორაცია BBC World პირველ ადგილზეა სანდოობის თვალსაზრისით. ყველაზე აქტიური და აქტუალურია საერთაშორისო თვალსაზრისით. BBC-ის თანამშრომელთა პროფესიონალიზმი და კომპეტენტურობა ძალიან მაღალია. ობიექტურობა ეთიკური ნორმებით მკაცრად რეგულირდება და ცალკეული პრინციპების დარღვევა ჟურნალისტს შეიძლება კარიერის ფასად დაუჯდეს. რა თქმა უნდა, პროფესიონალიზმი აუცილებელია, მაგრამ საკმარისი არ არის. ძალიან მნიშვნელოვანია ფინანსირების საკითხი. უცხოეთის სატელევიზიო მაუწყებლობებს იმხელა ბიჯეტები აქვთ! თან აქაური მაუწყებლები ძირითადად შინაურ ამბებზე მუშაობენ. ასე რომ, მათთან კონკურენცია რთულია, ეს არის კონკურენცია სხვადასხვანაირი შესაძლებლობებით.

- დასავლეთში მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებისთვის აკრძალული თემები არსებობს?

- ჩემი ჟურნალისტური კარიერის მანძილზე ჩემთვის არავის უთქვამს, რომ აკრძალული თემები არსებობს. მოცემულ თემას როგორ გააშუქებ, ეს არის მნიშვნელოვანი. რა თქმა უნდა, არავითარი ტაბუ არ უნდა იყოს, მაგრამ კარგ ჟურნალიტიკას მგრძნობიარობა, ობიექტურობა, მიუკერძოებლობა და კარგი ანალიზი ქმნის.

- საქართველოს პრეზიდენტი, იულია ტიმოშენკო, კოფი ანანი, ჯონ ბულტონი, ირლანდიის პრეზიდენტი - მერი რობინსონი, ლიბერიის პრეზიდენტი - ელენ ჯონსონ-სერლიფი, ფილოსოფოსი ბერნარ-ანრი ლევი და სხვ. ვინ იყო ყველაზე საინტერესო ან რთული რესპოდენტი? ჩვენი საუკუნის რომელ ცნობილ ადამიანთან ისურვებდით საუბარს?

- ჩემი რესპოდენტები უმეტესად პოლიტიკოსები არიან. განსაკუთრებით საინტერესო იყო ინტერვიუ ჰენრი კისინჯერთან - პოლიტიკურ მოღვაწესთან, რომელმაც უძლიერესი გავლენა მოახდინა XX საუკუნის II ნახევრის მსოფლიოს განვითარებაზე. კისინჯერი ძალიან ფრთხილი ადამიანია, არის თემები, რომლებზე საუბარიც საერთოდ არ სურს. ინტერვიუს დაწყებამდე ვიფიქრე, მეკითხა თუ არა კამბოჯის საკითხზე, მას საკმაოდ დიდი პასუხისმგებლობა ჰქონდა აშშ-ის დაბომბვის კამპანიაზე კამბოჯაში, რომელსაც დიდი მსხვერპლი მოჰყვა. მივხვდი, რომ არ ღირდა - ერთი წლის წინ, მგონი BBC-ს წამყვანმა, ამის შესახებ ჰკითხა, ადგა და სტუდია დატოვა!

ახლახან სამხრეთ აფრიკაში, კეიპთაუნში ვიყავი, სადაც ნელსონ მანდელას ციხიდან განთავისუფლების 20 წლისთავი აღინიშნა. მანდელა ახლა 91 წლისაა, ავადმყოფობს, მეხსიერებასაც უჩივის, ამიტომ ინტერვიუებს აღარ აძლევს, მაგრამ მის მეგობრებს, ნათესავებს, თანამებრძოლებს, მათ შორის, დესმონდ ტუტუს (სამხრეთ აფრიკის რესპუბლიკის პირველი შავკანიანი ეპისკოპოსი, აპარტეიდთან აქტიური მებრძოლი. ნობელის პრემიის ლაურეატი. - რ.დ.) და სხვებს შევხვდი. ამ საუბრების საფუძველზე ჩვენი არხისთვის 40-წუთიანი პოლიტიკური დოკუმენტური ფილმი გავაკეთე.

მეჩვენება, რომ მსოფლიოს აკლია დიდი და შთამაგონებელი ლიდერები. ობამას აქვს ამის პოტენციალი, მაგრამ მან თავისი ავტორიტეტი ჯერ კიდევ უნდა დაამტკიცოს თავის ადმინისტრაციაში, რომ არაფერი ვთქვათ თავის ქვეყანაზე.

დიდი სიამოვნებით შევხვდებოდი ცნობილ მწერლებს - კორმაკ მაკარტსა და ორჰან ფამუქს. ერთხელ უკვე მქონდა ბედნიერება ფამუქისთვის ინტერვიუ ჩამომერთმია. თავიდანვე შევთანხმდით, პოლიტიკაზე საერთოდ არ გველაპარაკა. მხოლოდ მის წიგნებზე - "თოვლი" და "მე მქვია წითელი" ვისაუბრეთ.

- არაკომპეტენტური, ბრიყვი პოლიტიკოსებიც შეგხვედრიან?

- ამაზე ნუ ვილაპარაკებთ... ჩემი პასუხი შენთვის სიურპრიზი არ იქნება. ასეთ ხალხს ყველგან, ყველა სფეროში შეხვდებით.

- დღეს შეინიშნება ბეჭდური ორგანოების on-line სისტემაზე გადასვლის ტენდენცია. რას უნდა ველოდოთ უახლოესი 10-15 წლის განმავლობაში?

- ცხადია, რომ ბეჭდური პრესა ყველგან საფრთხეშია. განსაკუთრებით ამერიკის შეერთებულ შტატებში, მაგრამ ევროპაშიც პრობლემები აქვს. ბევრი ძალიან ცნობილი გაზეთი დაიხურა, მათ შორის, მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე კარგი გაზეთი New York Times-ი. ადამიანური კადრების რაოდენობაც მცირდება. რეკლამა გაზეთებიდან ინტერნეტში ინაცვლებს. ამ პროცესს საერთაშორისო ფინანსური კრიზისიც დაერთო და სიტუაცია გაუარესდა. პრესა გამოსავალს ეძებს, რა ფორმატით შეუძლია გადარჩეს და მერე აღორძინდეს. ბევრი ფიქრობს, იქნებ ჩვენც გავიდეთ ინტერნეტზე. რა თქმა უნდა, გაზეთებს on-line-ის მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებთან კონკურენცია სულ უფრო გაუჭირდებათ. ჯერჯერობით არავინ იცის, რა იქნება...

- როგორი დამოკიდებულებაა დასავლეთში ჟურნალისტებისადმი? "ყვითელი პრესისადმი"...

- ვიტყოდი, რომ დასავლეთ ევროპაში საერთოდ ჟურნალისტიკის მიმართ საკმაოდ დადებითი დამოკიდებულებაა, იმიტომ, რომ ჟურნალისტებს კარგი რეპუტაცია აქვთ. არც "ყვითელ პრესას" აქვს ცუდი რეპუტაცია. იმიტომ, რომ იქაც ბევრი საინტერესო საგამოძიებო ჟურნალისტური მასალები იბეჭდება. თუმცა ბევრი ფიქრობს, რომ "ყვითელი პრესა" მეტისმეტად ერევა ხალხის პირად ცხოვრებაში და პოპულარული არ არის. ამბობენ, რომ ცუდია, მაგრამ მაინც კითხულობენ. სკანდალები, ჭორაობა ხომ ყველგან უყვართ...

- თქვენი საყვარელი გამონათქვამი ან აფორიზმი...

- "მხოლოდ ორი რამ არის უსასრულო: სამყარო და ადამიანთა უგუნურება. თუმცა სამყაროს უსასრულობაში ბოლომდე არ ვარ დარწმუნებული", - რომელიც აინშტეინს ეკუთვნის. მეორე კი ჩერჩილს: "დემოკრატია მმართველობის ყველაზე უარესი ფორმაა, რაც კი აქამდე მოუგონიათ".

- არსებობს მოარული ფრაზა: ყველას თავისი პარიზი, ლონდონი... აქვს, საყვარელი ადგილები, სადაც სულ გინდა დაბრუნება...

- რომანტიკული და ლამაზია თბილისი. ძალიან მიყვარს ძველი უბნები, მთაწმინდა, ვერა, ბოტანიკური ბაღი... აქ უამრავი მეგობარი მყავს. განსაკუთრებით მიყვარს კახეთი, გურია, საქართველოს მთა... სოფელ კისისხევში (თელავის რაიონი) ყოფნა, სადაც პატარა სახლი მაქვს, პატარა ვენახით საკარმიდამო ნაკვეთში.

- სოფელში უცხოს ხომ ცოტა ეჭვის თვალით უყურებენ, თავისიანად ძნელად იღებენ...

- ასეა... მგონი ახლა მიეჩვივნენ. ერთ დროს სოფელში მხოლოდ ერთი შოტლანდიელი იყო. ახლა სხვა უცხოელებიც არიან. ერთმა გერმანელმა, შუხმანმა ღვინის ქარხანა გახსნა და იქაურ მოსახლეობას ასაქმებს. მგონი უკვე ფიქრობენ, ეს უცხოელები შეიძლება ჩვენთვის სასარგებლონი იყვნენო (იცინის).

- თქვენ ქართველების მოყვარე - სიძე ხართ. ნათქვამია: მოყვარეს პირში უძრახეო...

- ცოტა ძნელია ამაზე საუბარი... ალბათ, ცოტა მეტი მოთმინება გვმართებს... ხანდახან ადამიანებს ზედმეტი ამბიციაც აწუხებთ, ჰგონიათ, რომ ყველაზე ჭკვიანები, მაგრები არიან...

- რა არის თქვენთვის მნიშვნელოვანი კარიერის გარდა?

- ჩემი კარიერა თითქმის ყველაფრის კეთების საშუალებას მაძლევს. იმისთვის ვმუშაობ, რომ ისიც ვაკეთო, რაც მე თვითონ მინდა. არ მინდა ვიფიქრო, რომ მთლიანად სამსახურით ვარ შეპყრობილი. ჩემთვის ყველაზე მნიშვნელოვანია ოჯახი, ისევე როგორც მეგობრების წრე. მოგზაურობა მიყვარს, მაგრამ საქართველოსადმი ერთგულების გამო ჩემი მოგზაურობა ხშირად თბილისში მთავრდება!

რუსუდან დარჩიაშვილი

სტატიის მისამართი: http://24saati.ge/index.php/category/news/interview/2010-02-27/3967.html